امروز:
یکشنبه - ۱ بهمن - ۱۳۹۶
ساعت :

گالری

بارگذاری سایر مطالب...

نحوه ی اسکان در دشت دهلران،در دوره ی پیش از تاریخ:

در این دوره،دست کم سه نوع عمده ی محل سکونت در جنوب غربی ایران (دشت دهلران) یافت می شود که عبارتند از :

1-    دهکده های دایمی که با آبیاری آشنایی داشته و در محل هایی که امکان آبیاری میسر است ،قرار دارند.

2-  دهکده های دایمی که با آبیاری آشنایی نداشته و به طریقه ی دیم زراعت می کردند.محل این دهکده ها طوری است که با وسایل آن روزی امکان آبیاری میسر نبوده است.

3-  محل اردوگاه های دامداران که بیشتر در غار ها واقع شده اند و به نظر می رسد در موقع مهاجرت از دره های پست به طرف کوه های لرستان رفته اند.

4-  نوع چهارم،دهکده هایی هستند که به وسیله ی صنعتگرانی که به کار صنعتگری مشغول بوده،اشغال می شده اند،از این نوع دهکده ها می توان  تل «ابلیس» را نام برد که آثار زیادی از ذوب کردن فلزات از آن پیداست و اخیراً مورد بررسی قرار گرفته است.بعضی از این نوع اقامتگاه ها در حاشیه غربی فلات مرکزی ایران که دارای معادن مس هست،قرار دارند.بدون شک با تحقیقات باستان شناسی در این منطقه تعداد بیشتری از این دهکده ها پیدا خواهند شد.در قسمت زیرین تپه ی سیلک «seyalk» مس یافت می شود و این محل در نزدیکی معدن مس انارک قرار دارد.

نتیجه گیری:

به گواهی آثار به دست آمده از 13 محل باستانی سرزمین دهلران(هشت تپه ای از این مجموعه در شمال غربی دهلران در دو طرف رودخانه ی میمه و پنج محل دیگر در بخش جنوب شرقی و شرق و غرب رودخانه رودخانه دوویرج واقع شده اند.)چنین به نظر می رسد که بین 5000 تا 10000 سال پیش محل ،دشت دهلران برای سکونت گروه های انسانی در دوران پیش از تاریخ مناسب بوده است و مهم ترین محل های باستانی این دشت را می توان تپه های علی کش و چغاسفید نام برد که قدیمی ترین آثار را در برداشته اند و متعلق به دوره ی نوسنگی هستند وو می توان گفت که این تپه ها ،باقی مانده های قدیمی ترین و شاید جزءاولین دهکده های دائمی باشند که در تاریخ بشر به وجود آمده اند.

دهلران در زمان ساسانیان ،جزیی از ایالت «ماساباتیک» یا«ماساباتیس-masabatice»بوده که بعداًاین واژه به «ماه سبدان» معروف شده و آن شامل آن منطقه از ایلام امروزی بود که از جلگه ی ایوان در امتداد کوه های زاگرس تا حد سوزیانا «شوش»گسترش یافته بود.این منطقه با پشتکوه یا استان ایلام امروزی مطابقت دارد.«پلینی»این منطقه را«مزوباتن-mesobaten »دانسته که منطقه ای بوده که از زیر کوه های «کامالیدوس»و رودخانه «اولئوس» قبل ار آن که به طرف دشت های شوش جاری شود آن را مشروب می ساخته،قرار داشته است«دتونیسیوس»ساکنان این منطقه را «مزاباتی»،بطلیموسی«سامباتایی» نامیده است و بالاخره «دیودروس» در توصیف لشکر کشی اسکندر نیز از آن به آن «سمبنه» یاد کرده است،این ایالت در زمان تسلط اردشیر بابکان بر ایران«ماه سبذان»نامیده می شد و همین صورت از ماه نهاوند و ماه بسطام یعنی سرزمین های بسطام و نهاوند یاد شده است،اعراب دو کلمه ی ماه و سبدان ا با هم ترکیب کرده و حرف «د» را به «ذ» تبدیل نموده و آن را ماه سبذان نامیده اند. در زمان خلیفه ی سوم ،عثمان،حاکم ماه سبذان ،«جیش»بوده است و عایدات سالیانه آن در دوره اسلام ،بالغ بر یک میلیون و یک صد هزار درهم بود که به بغداد ارسال می شد.یاقوت حموی به نقل از ابن مقفع ،این ولایت را یکی از هفت شهر پهلویان یا پارسیان ذکر نموده است.امروز این ولایت همان استان ایلام می باشد که مرکز آن همان ایلام است .دهلران در زمان صفویه از موقعیت سیاسی و طبیعی ویژه ای برخوردار بوده است و این جایگاه نیز در زمان قاجاریه حفظ شده بود در زمان حکومت والیان ،علی خان،پسر حسن خان والی ،حاکم این منطقه بوده است که مالیات های منطقه ی دهلران را که سالانه دو هزار قران احتساب می شده به وسیله ی کدخدایان محلی به والی بزرگ تسلیم می شده است.

در همان زمان موقعیت طبیعی دهلران ،شرایط خاصی داشته است و بسیاری از ریش سفیدان محل می گویندکه دهلران تا شهر علی غربی عراق به طور پیوسته از درختان نخل پوشیده بوده و ما،در سایه همین درختان به کشور عراق می رفتیم و در این راستا،«سر اوستن هنری لایارد»که طی سفری که در سال 1884 میلادی به این منطقه داشته است ،این گونه می نویسد:عصر آن روز به دهکده دهلران رسیدیم ،این روستا در میان نخلستان انبوهی واقع شده بود.اینجا متعلق به علی خان ،والی لرستان و محل سکونت همسران فیلی بود .رفقا که مدت ها از دهکده ی خود دور بودند به مجردی که به یک دشت کوچکی مقابل دهلران رسیدند ،طبق سنت قومی اقدام به یک رشته نمایش سوارکاری و تیر اندازی نمودند.دهکده ،خالی از سکنه بود . اهالی برای چراندن گله و رمه های خود به مراتع زمستانه ی خود کوچ کرده بودند.چون جو به اندازه ی کافی برای اسب هایمان نداشتیم به طرف چند سیاه چادر متعلق به اعراب «بنی لام» که در همان حوالی دیده می شدند پیش رفتیم .اینان با صمیمیت و گرمی از ما استقبال کردند.

 

رزم آرا در کتاب جغرافیای تاریخی ایران-پشت کوه در سال 1320 خورشیدی از سرزمین دهلران به عنوان یک جلگه ی غیر مشجری نام برده است و معلوم می شود که تا سال های پیش از 1320 خورشیدی نخلستان در دهلران وجود داشته از جمله «باغ فرج» که متعلق به طایفه ی میر های بیات بوده که بعداًبه طایفه ی ناصر عالی آبدانان داده شد که پس از آن ،عللی چون قطع بی رویه ی نخل ها،مواد شیمیایی در منطقه،وجود عوامل مختلفی از جمله گوگرد و نمک در آب گرم دهلران سبب شده اند که  از نخلستان اثری به جای نماند.در سال 1316 خورشیدی،دولت وقت بنابر مصالح سیاسی و نظامی به موجب قانونی که از مرکز شورای ملی گذشت «قانون تقسیمات کشوری» مملکت را به ده استان و 49 شهرستان تقسیم نمود ،در این تقسیم بندی ،ایلام یکی از شهر های استان پنجم «کرمانشاهان » قرار گرفت و دهلران نیز یکی از بیست و شش بخش این استان واقع شد.فرمانداری پشتکوه از سال 1320 خورشیدی یکی از شهرستان های چند گانه ی استان پنجم بود ،در حالی که تعدادی از بخش های تابعه ی شهرستان ایلام چون دهلران و دره شهر و موسیان به خاک خوزستان و لرستان ملحق شدند و در پایان پس از چندین بار دست به دست گشتن به ایلام ضمیمه گشتند.

مردم سرزمین دهلران تا سال 1314 خورشیدی به صورت عشایر کوچنده زندگی می کردند و پس از تخته قاپو کردن آنها به شهر نشینی روی آوردند و با گل و خشت خام ،دیهی را در جنوب فعلی شهرستان دهلران بنا نهادند و تا سال 1338 به صورت بخشداری اداره می شد تا اینکه به واسطه ی موقعیت حساس مرزی و راهبردی که دارا بود به وسیله ی دکتر اقبال،وزیر دربار وقت به فرمانداری نظامی تبدیل شد و شهرداری به طور رسمی در سال 1340 ،در این شهر افتتاح گردید.در آبان ماه سال 1345 خورشیدی،ایران از نظر تقسیمات کشوری به 13 استان  8 فرمانداری کل تقسیم شد و ایلام در زمانی که مهدی رئوفی ،تصدی فرمانداری پشتکوه را بر عهده داشت ،به فرمانداری کل ایلام و لرستان پشتکوه تغییر مقام داد و بخش های دهلران ،مهران ،و بدره(دره شهر) به شهرستان تبدیل یافتند.

رئوفی ،در سال های پس از 1343 تصمیم گرفت که شهر دهلران را در کنار رود(دوویرج)بنا کنند،ولی با مخالفت مردم و مقامات کشوری مواجه شد و این امر منتفی گردید که البته بنا کردن این شهر در کنار رود دوویرج می توانست شرایط زندگی و طبیعی و دسترسی به آب کافی را برای مردم تأمین کند ولی موفقیتی به دنبال نداشت مجدداً و در سال 1353 به علت تقسیمات جدید کشوری و در طی این تقسیمات،فرمانداری کل ایلام به استانداری ایلام و پشتکوه تبدیل یافت و در روز13 فروردین سال 1353 ،فعالیت استانداری شروع و پس از انقلاب اسلامی ،کلمه ی پشتکوه حذف شد و فقط به واژه ی ایلام بسنده گردید.هم اکنون دهلران ]دومین شهر از لحاظ جمعیت و نخستین شهر استان ایلام از دیدگاه وسعت می باشد که جمعیت آن به صورت تقریبی تا سال 1385 ،80000 نفر می باشد.

 

ورود به سایت

ساعات کاری

شنبه تا چهارشنبه ۹:۰۰ صبح تا ۵:۰۰ عصر
پنج شنبه ۹:۰۰ صبح تا ۱:۰۰ بعد از ظهر
جمعه ها - تعطیل

اطلاعات تماس

آدرس : دهلران - بلوار فتح المبین

دانشگاه آزاد اسلامي واحد دهلران

كد پستي : 43399- 69818

اطلاعات تماس با ما

آدرس : دهلران - بلوار فتح المبین
دانشگاه آزاد اسلامي واحد دهلران
كد پستي : 43399- 69818
تلفن تماس :08427228901 - 08427220336
دورنگار 08427228903
سال تاسيس :مهر 1385

Template Design:Dima Group